Laat dit meteen een algemene waarschuwing zijn: Ook in 2002 zullen investeerders en andere stakeholders met aandrang verwachten dat ‘ESG’ volledig wordt ingebouwd in de bedrijfsmodellen, producten en diensten. Met transparante bewijzen van actie: geen retoriek of greenwashing. Als iets hen niet zint schrikken ze er niet  voor terug om ‘tegen’” de stemmen op de Algemene Vergadering… 

Dit lijken ons hun belangrijkste concrete ESG-bekommernissen: 

Ecologic

Activistische beleggers concentreren zich zeker op de milieu-impact: aangezien de materialiteit van klimaatverandering voor ons allemaal buiten kijf staat moet elk bedrijf dringend zijn verantwoordelijkheid opnemen en plannen maken voor  de overgang naar een "net zero"-economie. De Europese regelgeving van juli 2021 rond de Green Deal wil milieuproblemen aanpakken en investeringen in een duurzame economie bevorderen. De EU-Taxonomie (een classificatiesysteem voor milieurapportage over duurzame economische activiteiten) trad al in werking.  De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) maakt  ondernemingen transparanter over hun doelstellingen qua beperking van en aanpassing aan de klimaatverandering. Het voorstel voor deze richtlijn inzake duurzaamheidsverslaggeving legt meer niet-financiële indicatoren en een bijhorende auditverplichting op aan meer bedrijven dan voorheen. 

Social 

De vraag naar meer diversiteit en inclusie in de raden van bestuur en bij heel het personeelskader zal blijven toenemen, niet alleen omwille van de quotawetgevingen. Investeerders en stakeholders zijn sterk geïnteresseerd in diversiteitsgegevens, omdat wetenschappelijke studies aantonen dat diverse organisaties beter presteren. Werkorganisatie, talentbeheer, de gezondheid en de veiligheid van medewerkers zullen meer tijd en aandacht van de raden van bestuur vergen. Bovendien hebben ze een impact op de bedrijfscultuur.  Raden van bestuur moeten wel over meer (HR)data kunnen beschikken om talent en cultuur adequaat te kunnen monitoren. 

Governance 

Hogere effectiviteit van raden van bestuur wordt de norm. Een goede samenstelling, regelmatige vernieuwing, sterke informatiestromen en zelfevaluaties leiden tot betere bedrijfsprestaties en verminderen de risico's. Het gloednieuwe voorstel voor een Europese richtlijn inzake duurzaam ondernemingsbestuur introduceert zelfs een verplichte due diligence voor bedrijven die toeleveringsketens beheren. Zij moeten de negatieve gevolgen van hun activiteiten voor de mensenrechten (zoals kinderarbeid en sociale uitbuiting) en voor het milieu (vervuiling, biodiversiteitsverlies…) in kaart brengen en waar nodig voorkomen, beëindigen of verminderen. Deze doortastende wetgeving zou een grote positieve impact kunnen hebben  voor mens en planeet in de geglobaliseerde waardeketens. 2022  wordt dus het jaar waarin duurzaamheid wordt ingebed als een kerndiscipline van de raad van bestuur om vanuit de juiste deskundigheid de klimaatverandering aan te pakken. 

Technologische transformatie en digitalisering spelen een steeds belangrijkere rol in het zakenleven. Of het nu gaat om cyberveiligheid, blockchain, kunstmatige intelligentie, machine learning of gewoon het gebruik van webplatforms.  Ook de snel evoluerende regelgeving op het gebied van gegevensprivacy vereist volgehouden aandacht. Denk aan consumenten die hun gebruikersgegevens willen inzien en laten verwijderen, of de aangescherpte beperkingen rond het gebruik van cookies, de online tracking en privacy disclosures… Het bewaren van gevoelige persoonsinformatie  brengt zware risico’s met zich mee voor de cloud- en technologiestrategieën en -architecturen. Hoewel die data nodig zijn om als onderneming goed te kunnen functioneren kan een inbreuk op de beveiliging uitmonden in een verminderd vertrouwen of zelfs een rechtszaak. 

Een door IT gestuurd bedrijfsleven brengt zijn eigen uitdagingen voor bestuurders met zich mee. In welke mate beschikken zij over voldoende kennis om deze ontwikkelingen behoorlijk te kunnen aansturen en toe te zien op  de redelijkheid en wettelijkheid? Besturen zullen meer tijd moeten uittrekken om een beter inzicht te krijgen voor hun controletaak in deze complexe materie. 

Conclusie 

En dan hebben we het nog niet gehad over de voortdurende campagne om "corporate purpose" en “stakeholder governance” tot het dominante denkkader te maken. Governance is veel meer dan een kwestie van de "naleving" van een paar regels en principes. 

Het governance-landschap vraagt voortdurend en dus ook in 2022 nieuwe vaardigheden en kennis om zich aan te passen.  Misschien zal de aanpassing aan het ESG-kader zelfs tot een paradigmaverschuiving in het kapitalisme zelf leiden… 

Welkom  dus in het dynamische en multidimensionele landschap van de zeer diverse governance-thema’s in 2022! Alleen wendbare, bekwame en goed geïnformeerde raden van bestuur mogen hopen op een duurzaam succes.

Auteur: Philip Verhaeghe

Comments
* De e-mail zal niet worden gepubliceerd op de website.